Specialist in Gifted Education

SiGE  Schooljaar 2006-2007  Van pilot naar eigen onderneming  Onderzoek naar hoogbegaafdheid

ECHA congres 2006 in Finland

In februari 2005 ben ik gestart met een opleiding om mij te specialiseren in het onderwijs aan hoogbegaafden. In samenwerking met de European Council for High Ability (ECHA) is door het CBO, afdeling van de Katholieke Universiteit te Nijmegen, een bijscholingsprogramma voor leerkrachten ontwikkeld. De opleiding bestaat uit een praktijkgedeelte en een theoretisch gedeelte en heeft een omvang van 500 uur, die wordt ingevuld met literatuuravonden, intervisiebijeenkomsten, relevante werkbezoeken, stage en een scriptie. Het traject wordt afgesloten met een internationaal erkend diploma: het European Advanced Diploma in Educating the Gifted.

Elke 2 jaar wordt in een Europees land door ECHA een congres gehouden, dit jaar was het 10e congres in Lahti, Finland van 13 t/m 16 september. Door een beurs van het Europees Platform werd het mogelijk om deze conferentie te bezoeken en ter plekke mijn diploma in ontvangst te nemen, samen met nog 4 Nederlandse collega's.

Het thema van de conferentie was "Values and Foundations in Gifted Education". De drie dagen hadden elk een andere invulling: Foundationday, Artday en Scienceday. Op de eerste dag waren er vooral presentaties over nieuwe inzichten over hoogbegaafdheid, supportingprogramma's voor leerkrachten (teachertraining and tools), evaluaties van programma's voor hoogbegaafde kinderen, identificatie van hoogbegaafden, coachen van leerlingen, verrijkingsprogramma's, inzichten over versnellen en thuisonderwijs. De tweede dag waren er verschillende sessies over creativiteit en denkvaardigheden, fysiek talent als drama en dans, muzikaal en kunstzinnig talent, verbaal talent, denken over denken (filosofie), signaleren van onderpresteerders, sociale -, emotionele en spirituele intelligentie, dubbele uitzonderingen zoals hoogbegaafdheid en dyslexie, autisme of depressie en meervoudige intelligentie. De derde dag werden verschillen en overeenkomsten besproken tussen hoogbegaafde jongens en meisjes, het wetenschapsonderwijs kwam aan de orde. Verder stond E-learning (online learning voor hoogbegaafde leerlingen) op het programma, evenals wiskunde in het primair en voortgezet onderwijs.

Omdat het parallelsessies zijn, is het niet mogelijk alle sprekers te horen, maar in januari 2007 komt er een conferentiebundel beschikbaar waarin alles kan worden nagelezen. Alle dagen werd er om 09:00 uur gestart in een grote hoorzaal met een zgn. keynotespeaker, een presentatie van een uur! Het programma eindigde laat in de middag, soms was er nog een avondprogramma. Er waren 37 landen vertegenwoordigd met in totaal ruim 200 deelnemers, waarvan 40 uit Nederland. Alle presentaties waren in het Engels, maar niet allemaal evengoed te verstaan of te volgen (Engels sprekende Finnen, Chinezen etc.).

Het meest indrukwekkend vond ik de lezing van mevrouw O. Semenenko uit Uzbekistan met een presentatie over hoogbegaafdheid en creatief denken op de basisschool. In een land met zo veel andere problemen worden programma's ontwikkeld voor getalenteerde en hoogbegaafde kinderen! Op haar presentatie was een filmpje te zien van een klein meisje dat wiskundige formules stond te berekenen op een oud schoolbordje.

Naast het bijwonen van de presentaties, is er regelmatig gelegenheid om met leerkrachten uit andere landen van gedachten te wisselen over het ontwikkelen van de zorg rond hoogbegaafde leerlingen en om een netwerk op te bouwen (bijvoorbeeld van begeleiders van verrijkingsklassen). Verder was het leuk om kennis te maken met de grondleggers van bepaalde denkmodellen m.b.t. hoogbegaafdheid: prof. dr. Joseph Renzulli en prof.dr. F. Mönks.

Prof. dr. Joseph Renzulli en prof. dr. F. Mönks.

Samen met nog 4 Nederlandse collega's en prof. dr. F. Mönks.

Van Finland heb ik niet zoveel gezien. Lahti zelf is sober, veel betonnen hoogbouw, brede straten waar hard wordt gereden. Fietsen doe je daar op de stoep, de weg is waarschijnlijk te gevaarlijk. In 2001 zijn er in Lahti Wereldkampioenschappen Schansspringen gehouden, de schans stond er in elk geval nog. Tijdens een receptie in de City Hall vertelde de gemeentesecretaris ons, dat de kern van de stad geheel in Jugendstil is geweest, maar ten tijde van de modernisering moest dat alles worden afgebroken en kwamen de betonnen 'malls' ervoor in de plaats. Alleen de City Hall is nog intact. Tijdens de trein-/busreis van en naar Helsinki hebben we gelukkig wel wat van de typische Finse huizen gezien en veel groen. Al met al kijk ik terug op een 'geslaagde' reis!

SiGE  Schooljaar 2006-2007  Van pilot naar eigen onderneming  Onderzoek naar hoogbegaafdheid